Metselgranulaat

Metselgranulaten zijn gebroken materialen die afkomstig zijn van metselwerk dat vrijkomt bij de sloop van gebouwen. Denk aan bakstenen en ander metselwerken. Deze materialen worden zorgvuldig gesorteerd, gebroken en gezeefd tot korrels van verschillende afmetingen. Het resultaat: een secundaire grondstof die uitstekend bruikbaar is als water doorlatende funderingsmateriaal en bij het ophogen van terreinen of afstrooien van wandelpaden.

Wat metselgranulaten uniek maakt, is dat ze bijdragen aan een circulaire bouweconomie. Door sloopafval opnieuw te gebruiken, wordt er minder beroep gedaan op primaire grondstoffen zoals zand, grind en kalksteen. Dit levert niet alleen ecologische winst op, maar kan ook financieel voordeel bieden.

Een andere interessante eigenschap van metselgranulaat is de poreuze structuur. Hierdoor hebben ze een hoog waterbergend vermogen, wat gunstig is bij toepassingen in bijvoorbeeld waterdoorlatende bestrating of infiltratievoorzieningen.

Kort samengevat:

• Duurzaam alternatief voor primaire grondstoffen
• Gemaakt van gerecycled metselwerk
• Ideaal voor waterbeheer en bodemverbetering
• Kleivervanger voor de baksteen industrie

Metselgranulaten zijn dus méér dan afval: ze vormen een waardevolle bouwstof met veel toepassingsmogelijkheden. In de rest van deze blog vertellen we je precies wat je ermee kunt, hoe ze geproduceerd worden en waar je op moet letten bij gebruik.

Hoe worden metselgranulaten geproduceerd?

De productie van metselgranulaten begint bij de sloop van gebouwen. Hierbij wordt puin ingezameld dat hoofdzakelijk bestaat uit metselwerk, zoals gebakken stenen. Het is van groot belang dat dit materiaal vrij is van vervuiling zoals gips, hout, metalen of kunststof. Alleen dan is het geschikt om te worden verwerkt tot hoogwaardige granulaten.

Vervolgens doorloopt het materiaal een proces van breken, zeven en scheiden. Tijdens het breken wordt het materiaal verkleind tot brokken van verschillende groottes. Daarna wordt het gezeefd om de korrelverdeling te regelen, zodat het eindproduct voldoet aan de technische eisen van de toepassing. Tot slot worden eventuele verontreinigingen handmatig of met behulp van technieken zoals windzifting verwijderd.

Het eindresultaat bestaat uit verschillende fracties (bijvoorbeeld 0-4 mm, 4-16 mm, 16-32 mm) die elk hun eigen toepassingsgebied kennen. Fijne fracties worden bijvoorbeeld gebruikt als materiaal in fundaties, terwijl grovere fracties hun weg vinden in funderingen of als afstrooi laag op voetpaden.

Het productieproces van metselgranulaten kent dus de volgende stappen:

• Inzameling van sloopmateriaal
• Breken van het metselwerk
• Zeven en sorteren op korrelgrootte
• Verwijderen van verontreinigingen
• Opslag en transport naar de eindgebruiker

De kwaliteit van metselgranulaten wordt streng gecontroleerd. Zo moeten ze voldoen aan de eisen in het Besluit Bodemkwaliteit, waardoor hergebruik in grond, weg en waterbouw (GWW) veilig mogelijk is.

Waar worden metselgranulaten toegepast?

De toepassingen van metselgranulaten zijn veelzijdig en groeien mee met de vraag naar duurzame bouwoplossingen. Hieronder lichten we de belangrijkste toepassingen toe:

1. Wegfunderingen en verhardingen

Metselgranulaten worden veel gebruikt als een soort waterdoorlatende funderingslaag onder fietsof wandelpaden. Ze zorgen voor stabiliteit en een goede waterdoorlatendheid. Dankzij hun poreuze karakter helpen ze bovendien bij de afvoer van regenwater – ideaal in een klimaat waarin hevige buien steeds vaker voorkomen.

2. Ophooglagen

Bij gebiedsontwikkeling of herinrichting wordt vaak grond opgebracht om het terrein op hoogte te brengen. Metselgranulaten zijn hiervoor een uitstekende keuze. Ze zijn lichter dan zand en eenvoudig te verwerken.

3. Waterbuffering en infiltratie

Doordat metselgranulaten vocht vasthouden, zijn ze geschikt in projecten die waterbeheer centraal stellen. Denk aan infiltratiekratten, wadi’s of groene parkeerplaatsen, waar de druk sterkte niet van belang is.

Typische toepassingen in beeld:

• Funderingsmateriaal voor wandelpaden
• Vulling bij rioleringswerken
• Drainage en infiltratie-oplossingen
• Klei vervanger voor de baksteen industrie

Let wel op: voor elke toepassing gelden specifieke eisen. Zo kan de milieuhygiënische kwaliteit bepalend zijn voor gebruik in watergevoelige gebieden, terwijl de korrelverdeling van belang is bij betontoepassingen. Raadpleeg daarom altijd de productspecificaties en regelgeving voordat je met metselgranulaten aan de slag gaat.

Voordelen van metselgranulaten in de praktijk

Het gebruik van metselgranulaten biedt niet alleen voordelen voor het milieu, maar ook voor je projectplanning. Hieronder zetten we de belangrijkste voordelen op een rij:

Duurzaamheid

Door bouw- en sloopafval opnieuw te gebruiken, bespaar je op natuurlijke grondstoffen en verminder je de CO₂-uitstoot. Dat is niet alleen goed voor het milieu, maar sluit ook aan bij duurzaamheidsdoelstellingen zoals die van de overheid.

Beschikbaarheid

Metselgranulaten zijn ruim beschikbaar, vooral in stedelijke gebieden waar veel gesloopt en gebouwd wordt. Dit verkort de aanvoerlijnen en bespaart transportkilometers.

Technische prestaties

Bij correcte toepassing kunnen metselgranulaten technisch gelijkwaardig zijn aan zand of grind. In sommige toepassingen (zoals waterdoorlatende onderlagen) zijn ze zelfs beter.

Let op: de kwaliteit van metselgranulaten hangt sterk af van het productieproces en de herkomst. Kies daarom altijd voor gecertificeerde producten van betrouwbare leveranciers.

Veelgestelde vragen over metselgranulaten

Wat is het verschil tussen betongranulaat en metselgranulaat?
Betongranulaat is afkomstig van gebroken beton, terwijl metselgranulaat afkomstig is van metselwerk zoals bakstenen. Beide worden gerecycled, maar hebben verschillende eigenschappen. De ene is sterk de andere wat zwakker.

Mag je metselgranulaten overal toepassen?
Nee. Toepassing is afhankelijk van milieueisen en technische specificaties. Voor gebruik in bijvoorbeeld grondwaterbeschermingsgebieden gelden strengere eisen.

Zijn metselgranulaten veilig voor het milieu?
Ja, mits ze voldoen aan het Besluit Bodemkwaliteit en/of BRL 2506. Dit garandeert dat het materiaal milieuhygiënisch verantwoord is.

Is er voldoende metselgranulaten.

Nee, doordat deze nog niet voldoende worden gesorteerd bij het slopen.

Kan metselwerk granulaat worden toegepast aan de baksteen industrie?

Ja, dit kan zeer goed. Zelfs 50% kan de klei vervangen worden door het metselwerkgranulaat. Dit voorkomt zelfs het krimpen van de baksteen tijdens het bakken. Hierdoor hou je grotere bakstenen over met de zelfde energie inbreng.

Conclusie: metselgranulaten als slimme keuze voor duurzame bouw

Metselgranulaten bieden een duurzame, efficiënte én economische oplossing voor tal van bouwtoepassingen. Ze sluiten naadloos aan bij de principes van circulair bouwen, zijn breed inzetbaar en dragen bij aan een lagere milieu-impact. Of je nu werkt aan wegenbouw, riolering, betonproductie of terreinophoging – metselgranulaten zijn het overwegen waard.

Wil je meer weten over duurzaam bouwen met secundaire materialen?
Lees ook onze blog over menggranulaat en LZP of neem contact op met onze adviseurs voor maatwerkadvies!